Przeczytaj relację z odcinka pt. "Hiperkaliemia - problem kardionefrologiczny"

W najnowszym odcinku Kardioexpressu gościem prof. Artura Mamcarza była prof. Jolanta Małyszko. Eksperci rozmawiali na temat postępowania w hiperkaliemii u pacjentów z obciążeniami kardio-nefrologicznymi. 

Ostra hiperkaliemia to stężenie potasu powyżej normy, a jednocześnie nie jest znane, że jest to przewlekła hiperkaliemia. Występuje dość często, zwłaszcza w warunkach SOR-u. W przypadku diagnozowania hiperkaliemii istotne wyeliminowanie zafałszowanych wyników w związku z m.in. zaciśnięciem pięści w trakcie pobierania krwi, zakrzepnięcie krwi, przedłużone pobieranie krwi czy mechaniczne uszkodzenia krwinek. 

W przypadku pozaszpitalnej ostrej hiperkalemii, przy poziomie potasu powyżej 6 mmol/l lub przy hiperkaliemii z nowymi zmianami w EKG, pacjenta należy monitorować w warunkach SOR-u. 

Za rozwój hiperkaliemii najczęściej odpowiada przewlekła choroba nerek, ale także może być to niewydolność serca, cukrzyca czy oporne nadciśnienie tętnicze. 

Odrębnym problemem jest przewlekła hiperkaliemia, która jest zwykle bezobjawowa i bywa wykrywana u pacjentów, poddawanych częstszym badaniom. U pacjentów zagrożonych hiperkaliemią wskazane jest oznaczanie poziomu potasu przed i 1-2 tygodnie po rozpoczęciu terapii lekami blokującymi układ renina-angiotensyna-aldosteron. W leczeniu tego stanu należy wykluczyć błąd przy pobraniu krwi, sprawdzić na stosowane leki i dietę oraz suplementy potasu. W zakresie diety należy unikać żywności wysoko przetworzonej, przy czym nie wykazano korzyści w stosowaniu restrykcyjnych specjalnych diet. 

W terapii hiperkaliemie podstawę stanowią leki moczopędne, zwłaszcza diuretyki pętlowe. W lecznictwie zamkniętym stosuje się także żywice jonowymienie – głównie Calcium Resonium. Można go stosować tylko u pacjentów z prawidłową czynnością jelit. Należy pamiętać że inne leki można zażywać 3h lub 3h po zastosowaniu tego preparatu. Obecnie w warunkach ambulatoryjnych dostępne są dwa nowe leki wiążące potas – Patiromer i cyklokrzemian cyrkonu. 

Patiromer wiąże potas w okrężnicy i jako przeciwjon zawiera wapń a nie sód. W badaniach klinicznych, w których wzięli pacjenci z przewlekła chorobą nerek, definiowaną jako eGFR poniżej 60 ml/min, stosujący antagonistów układu renina-angiotensyna-aldosteron. Zastosowaniu Patiromeru pozwoliło na kontynuację stosowania tych antagonistów. Lek ten ma dobry profil bezpieczeństwa. U niewielkiego procenta chorych obserwowano zaparcia, bóle brzucha i hipomagnezemię.