Przeczytaj relację z odcinka pt. "Nowe wytyczne PTL 2026 diagnostyki i leczenia zaburzeń lipidowych w Polsce - komentarz i interpretacja głównego autora"
10.07.2026
W biężacym odcinku Kardioexpressu gościem prof. Artura Mamcarza była prof. Anna Lisowska. Eksperci rozmawiali na temat zastosowania rywaroksabanu w chorobach naczyń obwodowych.
Miażdżyca jest chorobą ogólnoustrojową, która dotyczy wielu naczyń i ma postępujący charakter. Choroba ta kończy się zgonem, udarem lub zawałem u nawet 9% osób w ciągu roku. Problem miażdżycy tętnic obwodowych jest powszechny i wiążę się ze zwiększonym odsetkiem amputacji kończyn dolnych w polskich warunkach. W przytoczonym przez zaproszoną Ekspertkę badaniu na populacji Podlasia, wykazano obecność miażdżycy tętnic szyjnych u 50% populacji i miażdżycy kończyn dolnych u 9%.
W związku z częstością występowania schorzeń naczyniowych przeprowadzono badanie COMPASS, w którym oceniono skuteczność połączenia kwasu acetylisalicylowego z rywaroksabanem w dawce naczyniowej (2x2,5mg) u pacjentów z przewlekłą miażdżycą tętnic. Badanie zakończono przed czasem ze względu na ogromną skuteczność takiego połączenia. Do badania kwalifikowali się pacjenci z rozpoznaną miażdżycą tętnic wieńcowych lub tętnic obwodowych w wieku powyżej 65 lat lub młodsi z dwoma czynnikami ryzyka: palenie papierosów, cukrzyca, niewydolność nerek, czy nielakularny udar niedokrwienny mózgu w wywiadzie. W badaniu wzięli udział chorzy po pomostowaniu aortalno-udowym, po amputacji, z chromaniem przestankowym, po rewaskularyzacji tętnic szyjnych lub ze zwężeniem tej tętnicy >50%. Wykazano w tym badaniu redukcje ryzyka zgonów z powodów sercowo-naczyniowych, zawału serca i udaru mózgu o 24%. U pacjentów z miażdżycą tętnic obwodowych uzyskano 28% redukcję.
Połączenie kwasu acetylosalicylowego i rywaroksabanu prowadzi także do redukcji dużych amputacji aż o 70%. Wyniki badania COMPASS przyczyniły się do opracowania wytycznych Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego, które zalecają połączenie kwasu acetylosalicylowego z rywaroksabanem w terapii pacjentów z dużym ryzykiem i z miażdżycą tętnic kończyn dolnych.
Powyższe wytyczne podkreślają także znaczenie aktywnego poszukiwania miażdżycy tętnic obwodowych u pacjentów. Zaleca się ocenę pod kątem miażdżycy tętnic obwodowych u pacjentów po 65 roku życia z czynnikami ryzyka sercowo-naczyniowego.