Zawał mięśnia sercowego u młodych dorosłych – wyzwania diagnostyczne i terapeutyczne

dr n. med. Beata Bobrowska1

dr n. med. Barbara Zdzierak1,2

prof. dr hab. n. med. Artur Dziewierz1,2

dr n. med. Wojciech Zasada1,3

1Oddział Kliniczny Kardiologii oraz Interwencji Sercowo-Naczyniowych, Szpital Uniwersytecki w Krakowie
2II Klinika Kardiologii, Instytut Kardiologii, Uniwersytet Jagielloński – Collegium Medicum w Krakowie 3KCRI w Krakowie

Adres do korespondencji:

dr n. med. Wojciech Zasada

Oddział Kliniczny Kardiologii

oraz Interwencji Sercowo-Naczyniowych,

Szpital Uniwersytecki w Krakowie

ul. Jakubowskiego 2, 30-688 Kraków

e-mail: zasada.wojciech@gmail.com

  • Główne przyczyny zawału mięśnia sercowego u młodych dorosłych
  • Charakterystyka obrazu klinicznego, diagnostyka i leczenie
  • Zasady prewencji pierwotnej i wtórnej

Zawał mięśnia sercowego (MI – myocardial infarction) u młodych dorosłych (ryc. 1) różni się pod wieloma względami od zawału obserwowanego u pacjentów starszych. U młodszych chorych czynniki ryzyka sercowo-naczyniowego występują znacznie rzadziej, przy czym największe znaczenie ma palenie papierosów. Zawał mięśnia sercowego w tej populacji jest dużo częściej pierwszą manifestacją choroby niedokrwiennej serca, a patogeneza niedokrwienia relatywnie rzadziej wiąże się z pęknięciem blaszki miażdżycowej i wykrzepieniem krwi w tętnicy wieńcowej niż ma to miejsce w przypadku osób starszych. Różnice te sprawiają, że zarówno diagnostyka, jak i leczenie zawału mięśnia sercowego u młodych osób przebiegają często inaczej.

Epidemiologia zawału mięśnia sercowego

Zgodnie z danymi raportowanymi przez Ministerstwo Zdrowia, w 2023 r. odnotowano w Polsce 70 400 przypadków MI1. Od 2011 r. liczba ta oscyluje między 70 000 a 80 000 przypadków rocznie. Roczna śmiertelność z powodu MI wynosi między 16% a 19%, co oznacza, że w ciągu pierwszych 12 miesięcy po MI umiera ponad 10 000 pacjentów. Z kolei odsetek zgonów z powodu MI w obserwacji 10-letniej przekracza 50%.

Główny Urząd Statystyczny opublikował w 2015 r. dane dotyczące przyczyn zgonów, z których wynika, że w roku 1990 przyczyną ponad 50% z nich były choroby układu krążenia. Odsetek ten zmniejszał się w kolejnych latach (do ok. 35% w 2021 r.). Wśród wielu przyczyn tej redukcji, oprócz wzrostu dostępności nowoczesnych metod leczenia MI, skrócenia czasu do reperfuzji wieńcowej oraz poprawy dotyczącej działań podejmowanych w ramach prewencji wtórnej, znajduje się również pandemia COVID-19, która wpłynęła na ukształtowanie profilu śmiertelności w polskiej populacji.

Szacuje się, że w drugiej dekadzie XXI w. w Polsce choroba niedokrwienna serca odpowiada za blisko 25% kardiologicznych przyczyn zgonów, a sam MI – za niemal 10%. Niewątpliwie MI wpływa istotnie na zdrowie, życie i rokowanie pacjentów.

Poddając analizie blisko 500 000 zgonów w Polsce, do których doszło w latach 2000-2023, oceniono, jaki wpływ na rokowanie mieszkańców naszego kraju miał MI i jak zmieniała się w tym czasie częstość jego występowania. W raportowanym okresie roczna ...

MI ma znaczenie nie tylko w kształtowaniu statystyk zgonów, lecz wywiera także realny wpływ na życie osób, które go przebyły. Mogąca rozwijać się na tym podłożu niewydolność serca (HF – heart failure) nierzadko stanowi istotne ograniczenie aktywno...

Pełna wersja artykułu omawia następujące zagadnienia:

Zawał mięśnia sercowego a wiek pacjenta

Choroba niedokrwienna serca, w tym MI, to schorzenie, którego częstość istotnie wzrasta z wiekiem. Średni wiek pacjentów leczonych inwazyjnie z powodu [...]

Czynniki ryzyka zawału mięśnia sercowego

Duże badania populacyjne, prowadzone przez kilkadziesiąt lat, wskazują, że czynniki ryzyka rozwoju choroby niedokrwiennej serca u młodych osób są zasadniczo podobne [...]

Obraz kliniczny zawału mięśnia sercowego

Klasyczne objawy MI są podobne, niezależnie od wieku pacjenta. Typowy ból stenokardialny w przebiegu MI różni się od dolegliwości występujących w [...]

Patomechanizm zawału mięśnia sercowego u młodych pacjentów

Przyczyną ponad połowy przypadków MI u młodych pacjentów jest pęknięcie blaszki miażdżycowej i powstanie w jej obrębie skrzepliny, która prowadzi do [...]

Diagnostyka zawału mięśnia sercowego

W przypadku podejrzenia niedokrwienia mięśnia sercowego na podstawie objawów klinicznych typowe postępowanie opiera się na wykonaniu badań dodatkowych w ramach diagnostyki [...]

Leczenie zawału mięśnia sercowego

Zalecenia dotyczące leczenia – zarówno w zakresie rewaskularyzacji, jak i farmakoterapii – są jednakowe, niezależnie od wieku pacjenta z MI. Jedną [...]

Prewencja zawału mięśnia sercowego

W ramach wtórnej prewencji MI należy uwzględnić kilka kluczowych elementów postępowania: farmakoterapię, w tym leczenie przeciwpłytkowe i hipolipemizujące, kontrolę czynników ryzyka, [...]

Do góry