Szanowni Państwo, Drodzy Czytelnicy!

Przez wiele ostatnich lat omawialiśmy bardzo różne zaburzenia rytmu serca, z którymi możemy się spotkać w EKG standardowym, spoczynkowym, ale przede wszystkim w zapisach długoczasowych – holterowskich. Tak naprawdę możemy zetknąć się ze wszystkimi kombinacjami zaburzeń rytmu, przewodzenia, cech przerostu… Niektóre z definicji oraz cech arytmii są jednak bardzo ważne i podczas przygotowywania tego artykułu zupełnie przypadkowo okazało się, że większość prezentowanych zapisów EKG te właśnie ważne podstawy zawiera. Artykuł jest utrzymany w formie quizu, na początku znajdą więc Państwo ryciny z pytaniem lub krótką informacją, a w drugiej części dłuższe opisy przypadków oraz prezentowanego EKG.

Opisy rycin

Rycina 1. Oczywiście widzimy migotanie przedsionków o częstości zespołów QRS 60-100/min, dwa dodatkowe pobudzenia komorowe. Morfologie zespołów QRS o godz. 3.30 i 4.48 w nocy są różne – wynika to z pojawiania się zmian pozycyjnych, wyjątkowo zaznaczonych u tego pacjenta. Zmiany pozycyjne w badaniu holterowskim, zwłaszcza 3-kanałowym, są dość częste. W zapisie widzimy zmiany, które nie mają związku z jakąś patologią, lecz wynikają z ruchu i modyfikacji pozycji ciała pacjenta. Zjawisko to najczęściej dotyczy wahań linii izoelektrycznej, zmian odcinka ST, załamka T lub osi elektrycznej serca. W tym przypadku mamy do czynienia ze zmianami obrazu zespołów QRS, które mogą wynikać np. z modyfikacji pozycji serca w klatce piersiowej, a tym samym ze zmian odległości elektrod od serca (np. przy przejściu z pozycji leżącej na stojącą lub przy przekręceniu się na bok, gwałtownej pionizacji, skłonie)

Rycina 2. Mamy do czynienia z rytmem zatokowym – tego jesteśmy pewni. Odstęp PQ jest znacznie wydłużony – ok. 400-420 ms. Widoczne są dwa krótsze cykle – ok. 910-915 ms, ale nie wynikają one z niemiarowości zatokowej. Drugie i szóste pobudzenie to przedwczesne pobudzenia przedsionkowe również z wydłużonym P’Q, inną morfologię załamka P najlepiej widać w kanale trzecim