Trwają obecnie prace techniczne. W tym czasie mogą występować przejściowe problemy z działaniem strony. Przepraszamy za utrudnienia i dziękujemy za wyrozumiałość.
Temat numeru
Nawracające pokrzywki u dzieci
prof. dr hab. n. med. Aneta Krogulska
- Etiopatogeneza i przebieg naturalny pokrzywki
- Klasyfikacja pokrzywek i diagnostyka różnicowa
- Leczenie pokrzywki u dzieci
Pokrzywka jest szeroko rozpowszechnioną, heterogenną chorobą skóry, która charakteryzuje się wystąpieniem bąbli i/lub obrzęku naczynioruchowego. Bąble przypominają zmiany, które powstają pod wpływem kontaktu skóry z pokrzywą (łac. urtica), od czego pochodzi nazwa choroby. Istotą procesu chorobowego jest obrzęk. Jeśli obrzęk dotyczy górnych warstw skóry właściwej, rozwija się pokrzywka, jeżeli natomiast obejmuje on głębsze warstwy skóry właściwej oraz tkankę podskórną – określa się go mianem obrzęku naczynioruchowego1.
Do typowych cech bąbla pokrzywkowego należą:
- nagle pojawiający się ogniskowy obrzęk skóry (wyniosły ponad powierzchnię skóry), o barwie porcelanowobiałej lub różowej, różnej wielkości (od kilku milimetrów do kilku centymetrów) i różnym kształcie, który zazwyczaj otoczony jest rumieniową obwódką
- towarzyszące swędzenie lub czasami uczucie pieczenia
- ustępowanie bez pozostawienia śladu, zwykle w ciągu 1-24 godz.
Obrzęk naczynioruchowy charakteryzuje się:
- nagle pojawiającym się obrzękiem skóry właściwej i tkanki podskórnej, przy czym zabarwienie skóry w tym obszarze może być niezmienione lub barwy delikatnie rumieniowej
- częściej towarzyszącym mu bólem, pieczeniem, mrowieniem niż świądem
- częstym obejmowaniem błon śluzowych
- dłuższym utrzymywaniem się w porównaniu z bąblami pokrzywkowymi, zazwyczaj do 72 godz.
U 50% pacjentów pokrzywka i obrzęk występują równocześnie, u 40% obserwuje się samą pokrzywkę, natomiast najrzadziej, bo u 10% pacjentów, pojawia się sam obrzęk naczynioruchowy.
Klasyfikacja
W zależności od czasu trwania pokrzywkę dzieli się na:
- pokrzywkę ostrą (acute urticaria), która trwa <6 tygodni
- pokrzywkę przewlekłą (chronic urticaria), jeśli zmiany utrzymują się ≥6 tygodni1.
Na podstawie czynników wyzwalających wyróżnia się:
- pokrzywkę spontaniczną, tj. nieindukowaną (o znanej i nieznanej przyczynie)
- pokrzywkę indukowaną, czyli wywołaną czynnikami zewnętrznymi (CIndU – chronic inducible urticaria) (wcześniej określaną jako pokrzywka fizykalna) (tab. 1).
Najczęstszą postacią pokrzywki jest ostra, a najczęstszym typem pokrzywki przewlekłej – spontaniczna (CSU – chronic spontaneous urticaria) (wcześniej określana jako przewlekła pokrzywka idiopatyczna), która dotyczy 66-93% pacjentów z pokrzywką przewlekłą. U jednego pacjenta możliwe jest współistnienie 2 lub więcej odmian pokrzywki. Osoby z pokrzywką przewlekłą mogą doświadczać więcej niż jednej formy pokrzywki przewlekłej, w tym więcej niż jednej postaci CIndU1.
