Trwają obecnie prace techniczne. W tym czasie mogą występować przejściowe problemy z działaniem strony. Przepraszamy za utrudnienia i dziękujemy za wyrozumiałość.
Metamizol – lek przeciwgorączkowy także dla pacjentów z populacji pediatrycznej
Wskazania i aktualne dane o bezpieczeństwie stosowania
dr hab. n. med. Jarosław Woroń1-3
dr hab. n. med. Adam J. Sybilski, prof. CMKP4,5
- Aktualne miejsce metamizolu w leczeniu gorączki u dzieci
- Profil farmakokinetyczno-farmakodynamiczny metamizolu oraz profil bezpieczeństwa tego leku w szerokich grupach pacjentów
- Stosunek korzyści do ryzyka podczas stosowania metamizolu w populacji pediatrycznej
Wybór leku powinien być dokonywany na podstawie jego profilu farmakokinetyczno-farmakodynamicznego oraz kontekstowo w odniesieniu do pacjenta i wskazań klinicznych. Metamizol to lek o działaniu przeciwgorączkowym, analgetycznym i spazmolitycznym, jest on zaliczany do grupy analgetyków nieopioidowych. Warto jednak przypomnieć, że jego mechanizm działania różni się zarówno od niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ), jak i od paracetamolu. Metamizol, w przeciwieństwie do NLPZ, jest pozbawiony działania przeciwzapalnego, co także – o czym nie wolno zapominać – ogranicza jego działania niepożądane. W toku badań nad lekiem zidentyfikowano nowe metabolity metamizolu, co zmieniło zasadnicze podejście do stosowania tego leku w praktyce zarówno ambulatoryjnej, jak i klinicznej, także w populacji pediatrycznej. Metabolity metamizolu wykazują działanie hamujące syntezę prostaglandyn, głównie poprzez hamowanie aktywności cyklooksygenaz 1 oraz 2 (COX-1, COX-2). Lek dodatkowo wpływa na układ kannabinoidowy oraz w mechanizmie ośrodkowym wykazuje efekt spazmolityczny poprzez hamowanie wychwytu zwrotnego adenozyny1-4.
Dlaczego metamizol jest cenną opcją terapeutyczną w leczeniu gorączki u dzieci
Metamizol jest lekiem, który z uwagi na wielokierunkowe mechanizmy działania może być skutecznie i bezpiecznie stosowany w leczeniu gorączki. Działanie metamizolu wpisuje się w mechanizmy patogenetyczne, które towarzyszą powstawaniu gorączki.
Gorączka jest odpowiedzią ustroju prowokowaną przez pirogeny egzogenne, w szczególności przez wirusy, bakterie, a także ich toksyny oraz alergeny, kompleksy immunologiczne i aktywne składowe dopełniacza. W momencie zadziałania pirogenu monocyty i makrofagi zaczynają uwalniać cytokiny o działaniu pirogennym, z których najważniejsze znaczenie mają interleukiny 1 i 6 (IL-1, IL-6) oraz czynnik martwicy nowotworów α (TNFα – tumor necrosis factor α). Wymienione cytokiny, penetrując przez barierę krew–mózg, indukują ekspresję oraz aktywność COX-2, która staje się źródłem prostaglandyny E2 (PGE-2), działającej głównie na area preoptica podwzgórza właściwego. W wyniku działania PGE-2 dochodzi poprzez cykliczny monofosforan adenozyny (cAMP – cyclic adenosine monophosphate) do wzbudzenia ośrodka termoregulacji i przestawienia na wyższy poziom punktu równowagi termicznej.
