Zespolenie żołądkowo-jelitowe z wykorzystaniem technik małoinwazyjnych

lek. Patryk Kaczor

prof. dr hab. n. med. Mateusz Jagielski

lek. Eryk Bella

dr n. med. Katarzyna M. Pawlak

dr hab. n. med. Jacek Piątkowski, prof. UMK

prof. dr hab. n. med. Marek Jackowski

Katedra i Klinika Chirurgii Ogólnej, Gastroenterologicznej i Onkologicznej, Collegium Medicum, Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu

Adres do korespondencji:

prof. dr hab. n. med. Mateusz Jagielski

Katedra i Klinika Chirurgii Ogólnej, Gastroenterologicznej i Onkologicznej,

Collegium Medicum, Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu

ul. św. Józefa 53-59, 87-100 Toruń

e-mail: matjagiel@gmail.com

  • Przegląd współczesnych metod wykonywania zespolenia żołądkowo-jelitowego z wykorzystaniem technik małoinwazyjnych w leczeniu wysokiej niedrożności przewodu pokarmowego
  • Porównanie laparoskopowej gastrojejunostomii z nowoczesnymi technikami endoskopowymi, takimi jak protezowanie z użyciem SEMS oraz endoskopowa gastroenterostomia pod kontrolą EUS z wykorzystaniem stentów
  • Omówienie zastosowania gastroenterostomii w leczeniu łagodnych zwężeń przewodu pokarmowego oraz w chirurgii bariatrycznej

Zespolenie żołądkowo-jelitowe pozostaje kluczową metodą leczenia wysokiej niedrożności przewodu pokarmowego. Dynamiczny rozwój chirurgii małoinwazyjnej i endoskopii przyczynił się do powstania nowoczesnych technik, które skutecznie przywracają drożność przewodu pokarmowego przy mniejszym obciążeniu pacjenta. Szczególnie obiecującą metodą jest endoskopowa gastroenterostomia pod kontrolą endosonografii (EUS), która łączy wysoką skuteczność kliniczną z krótszą hospitalizacją, szybszym powrotem do żywienia doustnego oraz lepszą jakością życia chorych.

Spożywanie pokarmów drogą doustną to jedna z podstawowych czynności wykonywanych przez człowieka na co dzień. Gdy czynność ta jest zaburzona, życie traci smak – dosłownie i w przenośni. Gastroenterostomia, czyli zespolenie światła żołądka ze światłem jelita cienkiego, to procedura w chirurgii przewodu pokarmowego, która po raz pierwszy została opisana już pod koniec XIX wieku. W 1881 roku austriacki chirurg Anton Wölfler wykonał zespolenie żołądkowo-jelitowe u chorego na raka żołądka1. Od tego momentu nastąpił rozwój tej metody operacyjnej (ryc. 1). Współcześnie zespolenie żołądkowo-jelitowe wykonywane jest przede wszystkim z użyciem technik małoinwazyjnych, do których zaliczane są laparoskopia i endoskopia.

Wysoka niedrożność przewodu pokarmowego, czyli brak możliwości pasażu treści pokarmowej z żołądka, dwunastnicy oraz początkowego odcinka jelita czczego do dalszych części przewodu pokarmowego, jest podstawowym wskazaniem do wykonania zespolenia omijającego. Najczęstszą przyczyną niedrożności górnego odcinka przewodu pokarmowego pozostają nowotwory pola żółciowo-trzustkowego, żołądka i dwunastnicy – mówimy wtedy o zwężeniach w obrębie górnego odcinka przewodu pokarmowego spowodowanych przez czynniki nowotworowe (MGOO – malignant gastric outlet obstruction)2.

Wieloletni rozwój chirurgii małoinwazyjnej oraz dynamiczny postęp w zakresie endoskopii zabiegowej pozwoliły na wdrożenie nowych metod małoinwazyjnych, w tym metod endoskopowych z zastosowaniem samorozprężalnych stentów metalowych (SEMS – self-exp...

Pełna wersja artykułu omawia następujące zagadnienia:

Wskazania do wykonania zespolenia żołądkowo-jelitowego

Jednym z głównych wskazań do wykonania zespolenia omijającego żołądkowo-jelitowego jest niedrożność w obrębie górnego odcinka przewodu pokarmowego spowodowana przez czynniki nowotworowe. Najczęstszą etiologię [...]

Metody chirurgiczne wykonania zespolenia żołądkowo-jelitowego

Chirurgiczne zespolenie żołądkowo-jelitowe (SGJ – surgical gastrojejunostomy) to jedna z metod leczenia wysokiej niedrożności przewodu pokarmowego. Podczas zabiegu metodą laparoskopową używane są [...]

Metody endoskopowego leczenia wysokiej niedrożności przewodu pokarmowego

Dzięki wykorzystaniu samorozprężalnych stentów metalowych (SEMS) możliwe stało się leczenie niedrożności przewodu pokarmowego metodami endoskopowymi, a tym samym uniknięcie konieczności wykonywania operacji12. [...]

Porównanie metod chirurgicznych z endoskopową gastroenterostomią pod kontrolą EUS

W ostatnich latach przeprowadzone zostały liczne badania porównujące skuteczność metod endoskopowych (SEMS/EUS-GE) z technikami chirurgicznymi. W 2025 roku w czasopiśmie „Endoscopy” opublikowana została praca, w której [...]

Podsumowanie

Zespolenie żołądkowo-jelitowe pozostaje jedną z podstawowych metod leczenia wysokiej niedrożności przewodu pokarmowego. Rozwój chirurgii małoinwazyjnej i zaawansowanej endoskopii doprowadził do powstania nowych technik [...]
Do góry