Przydatność oceny kruchości w kwalifikacji do leczenia chirurgicznego chorych onkologicznych w podeszłym wieku
lek. Marcin Galek1
dr n. med. Danuta Krasowska2,3
lek. Aleksandra Kessler1
lek. Jakub Źrebiec4
lek. Ewa Wiązania-Gacek5
prof. dr hab. n. med. Łukasz Wicherek4,6
- Wyzwania związane z leczeniem nowotworów złośliwych u pacjentów w podeszłym wieku – wielochorobowość i zespół kruchości
- Zakres badań wchodzących w skład całościowej oceny geriatrycznej (CGA) i testu G8
- Korzystny wpływ CGA i G8 na odległe wyniki leczenia onkologicznego w świetle badań klinicznych
Postępujące starzenie się społeczeństwa oraz wydłużenie oczekiwanej długości życia powodują systematyczny wzrost liczby pacjentów onkologicznych w podeszłym wieku kwalifikowanych do leczenia zabiegowego. Ponieważ częstość występowania większości nowotworów złośliwych wzrasta z wiekiem, chorzy po 65 roku życia stanowią coraz liczniejszą grupę pacjentów kierowanych do leczenia chirurgicznego.
Wraz z wiekiem zwiększa się częstość występowania zespołu kruchości (frailty), wielochorobowości, zaburzeń funkcji poznawczych oraz ograniczeń sprawności funkcjonalnej. Czynniki te mogą w istotny sposób wpływać na tolerancję leczenia operacyjnego, ryzyko powikłań okołooperacyjnych, czas trwania hospitalizacji, możliwość wdrożenia leczenia uzupełniającego oraz wyniki odległe terapii. Z tego względu wiek chronologiczny nie powinien stanowić jedynego kryterium kwalifikacji do leczenia chirurgicznego, lecz w ocenie chorego należy uwzględnić jego wiek biologiczny oraz rezerwę czynnościową organizmu.
Całościowa ocena geriatryczna (CGA)
Zgodnie z aktualnymi rekomendacjami American Society of Clinical Oncology (ASCO) u chorych onkologicznych po 65 roku życia, którzy są kwalifikowani do terapii systemowej, zaleca się przeprowadzenie całościowej oceny geriatrycznej (CGA – Comprehensive Geriatric Assessment)1-3. W praktyce chirurgicznej ma to szczególne znaczenie, ponieważ operacja często stanowi pierwszy etap leczenia systemowego zarówno w przypadku kwalifikacji konsyliarnej, jak i w trybie nagłym. Wyniki CGA umożliwiają identyfikację chorych obciążonych zwiększonym ryzykiem powikłań okołooperacyjnych oraz pozwalają na wdrożenie działań optymalizujących stan pacjenta przed zabiegiem. W związku z rosnącym udziałem osób starszych w populacji chorych na nowotwory znaczenie oceny geriatrycznej w procesie kwalifikacji do leczenia chirurgicznego będzie systematycznie wzrastać.
Całościowa ocena geriatryczna stanowi obecnie złoty standard oceny pacjentów w podeszłym wieku. Obejmuje wielowymiarową analizę stanu zdrowia przeprowadzaną przez interdyscyplinarny zespół specjalistów. Zakres oceny obejmuje:
- sprawność funkcjonalną
- stan odżywienia
- funkcje poznawcze
- stan psychiczny
- wielochorobowość
- polipragmazję
- sytuację socjalną chorego.