Trądzik pospolity (acne vulgaris) jest chorobą o wieloczynnikowej patogenezie, obejmującej nadmierną aktywność gruczołów łojowych, zaburzenia różnicowania keratynocytów w obrębie ujścia mieszka włosowego, kolonizację Cutibacterium acnes oraz aktywację wrodzonej i nabytej odpowiedzi immunologicznej^1-3. Charakteryzuje się przewlekłym stanem zapalnym w obrębie jednostek włosowo-łojowych, prowadząc do powstawania zaskórników, grudek, krostek oraz nacieków zapalnych. Leczenie ma na celu zarówno redukcję istniejących zmian skórnych i zapobieganie powstawaniu nowych wykwitów, jak i ograniczenie ryzyka bliznowacenia oraz zaburzeń pigmentacyjnych.

Znaczenie zaburzeń bariery naskórkowej w trądziku

Warstwa rogowa naskórka pełni kluczową funkcję w utrzymaniu integralności bariery skórnej, regulując przeznaskórkową utratę wody (TEWL – transepidermal water loss) oraz chroniąc przed penetracją czynników drażniących i drobnoustrojów. W badaniach wykazano, że u pacjentów z trądzikiem dochodzi do zaburzeń organizacji lipidów międzykomórkowych, w tym zmniejszenia zawartości ceramidów oraz nieprawidłowego stosunku ceramidów do cholesterolu i wolnych kwasów tłuszczowych⁴. Zmiany te prowadzą do wzrostu TEWL oraz zwiększenia reaktywności skóry.

Dodatkowo leczenie przeciwtrądzikowe, zwłaszcza z wykorzystaniem retinoidów lub nadtlenku benzoilu, może nasilać uszkodzenie bariery naskórkowej5. W przypadku doustnej izotretynoiny obserwuje się ponadto istotne zmniejszenie wydzielania łoju, co w...