• Niniejszy artykuł poświęcono logistyce medycznej jako jednemu z podstawowych elementów przygotowania szpitalnego oddziału ratunkowego (SOR) do zdarzeń spowodowanych zagrożeniami umownie oznaczonymi anagramem CBRNE (od: C [chemical] – chemiczne, B [biological] – biologiczne, R [radiological] – radiologiczne, N [nuclear] – nuklearne, E [explosive] – eksplozja materiałów wybuchowych)

Zdarzenie CBRNE nie zaczyna się tylko, gdy jest mowa o spektakularnej liczbie poszkodowanych – wystarczy pojedynczy pacjent z wiarygodnym ryzykiem ekspozycji na któreś z elementów CBRNE, by w kilka minut uruchomić łańcuch decyzji i działań, które dodatkowo obciążają rutynową pracę SOR. O bezpieczeństwie personelu i utrzymaniu ciągłości działania decydują przede wszystkim wcześniej przygotowane rozwiązania logistyczne, czyli środki ochrony indywidualnej (ŚOI) i zbiorowej jako system bezpiecznej pracy, możliwości izolacji, wstępnej dekontaminacji, efektywnego obiegu informacji i zabezpieczenia skażonego materiału oraz sprawnej koordynacji działań na różnych szczeblach wypracowanego systemu zarządzania. W artykule pokazano, jak opisać i wdrożyć praktyczne minimum zabezpieczenia logistycznego, by uruchomić je szybko i w sposób powtarzalny w warunkach dyżuru.

Szpitalne oddziały ratunkowe, centra urazowe (CU) oraz izby przyjęć (IP) stanowią pierwszą linię reagowania systemu ochrony zdrowia w sytuacjach nagłego zagrożenia życia i zdrowia¹. W dzisiejszych uwarunkowaniach bezpieczeństwa rośnie ryzyko zdarzeń, w których poza rutynowymi stanami nagłymi na SOR/CU/IP trafią pacjenci z podejrzeniem narażenia na działanie czynników chemicznych, biologicznych, radiacyjnych/jądrowych i wybuchowych (obrażenia mechaniczne). Zmiany poziomu bezpieczeństwa środowiska pracy, w tym ryzyko skutków działań zarówno hybrydowych, jak i z udziałem materiałów niebezpiecznych, sprawiają, że scenariusze CBRNE przestają mieć charakter wyłącznie teoretyczny².

Na obraz zwiększonego poziomu ryzyka wpływają również czynniki epidemiologiczne i środowiskowe, które mogą generować pojawienie się pacjentów wymagających jednocześnie pilnej interwencji medycznej oraz działań ograniczających wtórne skażenie lub transmisję zakażenia^3-5. W takich sytuacjach o bezpieczeństwie placówki decydują nie tylko procedury kliniczne, lecz także wypracowany system zarządzania i gotowość logistyczna – taka, by można było: szybko uruchomić system reagowania, w tym zastosować ŚOI, rozpocząć dekontaminację medyczną pacjentów i skażonego personelu, kontrolować napływ i ruch pacjentów oraz bezpiecznie postępować z materiałem potencjalnie skażonym w celu jego izolacji i transportu do laboratoriów referencyjnych.